Żaden obowiązujący przepis nie wyznacza daty, od której nie wolno palić węglem groszek. O tym, czy możesz dalej z niego korzystać, decyduje dziś klasa kotła, a nie rodzaj węgla. W województwie śląskim kocioł na groszek w klasie 5 nie ma terminu wymiany, a kotły klasy 3 i 4 można używać do 31 grudnia 2027 r. Daty 2030, 2031 i 2040, które pojawiają się w nagłówkach, pochodzą ze strategii i z założeń do zmiany uchwały, a nie z prawa. Stan na 3 października 2026 r.
Co dziś decyduje: klasa kotła
Uchwała antysmogowa województwa śląskiego nie zakazuje groszku. Ogranicza kotły:
| Kocioł na groszek | Do kiedy można w nim palić |
|---|---|
| Klasa 5 | bez terminu |
| Klasa 3 lub 4 | do 31 grudnia 2027 r. |
| Bez klasy | nie wolno od 1 stycznia 2026 r., bez względu na rok produkcji |
Każdy kocioł uruchomiony od 1 września 2017 r. musi mieć co najmniej klasę 5. Jak ustalić klasę i jakie dokumenty ją potwierdzają, opisujemy we wpisie piec 5 klasy: do kiedy można palić węglem.
Jakiego węgla nie wolno spalać
Uchwała śląska zakazuje czterech grup paliw: węgla brunatnego, mułów i flotokoncentratów, paliw, w których ziarno poniżej 3 mm stanowi więcej niż 15%, oraz biomasy o wilgotności powyżej 20%. Groszku na tej liście nie ma. W praktyce oznacza to jedno ograniczenie: groszek nie może być zanieczyszczony miałem ponad 15%.
Groszek i groszek standard: co mówią przepisy o jakości
Od 8 listopada 2024 r. obowiązuje rozporządzenie w sprawie wymagań jakościowych dla paliw stałych. Rozróżnia ono dwa sortymenty:
- węgiel groszek, 5–40 mm, z łagodniejszymi limitami,
- węgiel groszek standard, 5–31,5 mm, przeznaczony do kotłów klasy 3, 4 i 5 oraz kotłów z ekoprojektem: popiół do 7%, siarka do 0,8%, wilgoć do 11%, wartość opałowa od 25 MJ/kg, spiekalność do 25.
Tu jest jedyna data zapisana w obowiązującym prawie, która dotyczy samego groszku. Wymagania dla zwykłego groszku rozporządzenie każe stosować do 30 czerwca 2031 r. Dla groszku standard daty końcowej nie ma. Co będzie obowiązywać po tym terminie, rozporządzenie nie rozstrzyga.
Dawne nazwy handlowe z przedrostkiem „eko” zniknęły z przepisów. Ministerstwo Klimatu i Środowiska tłumaczy, że sugerowały ekologiczny charakter paliwa i wprowadzały kupujących w błąd. Chodzi o ten sam sortyment: groszek do kotłów z podajnikiem.
Skąd się biorą daty 2030, 2031 i 2040
- 2030 i 2040. „Polityka energetyczna Polski do 2040 r.” zakłada odejście od spalania węgla w domach w miastach do 2030 r., a na wsi do 2040 r. To strategia rządu, a nie ustawa. Krajowy Plan w dziedzinie Energii i Klimatu z 8 czerwca 2026 r. powtarza ten kierunek i mówi o wycofaniu węgla z ogrzewania domów „nie później niż do 2040 r.”.
- 2031 i 2041. Urząd marszałkowski w Katowicach pokazał w październiku 2025 r. założenia do zmiany uchwały antysmogowej: zakaz węgla kamiennego od 1 stycznia 2031 r. w miastach i od 1 stycznia 2041 r. na wsi. To założenia. Do 3 października 2026 r. nie znaleźliśmy uchwały, która by je wprowadzała.
- 2035. Daty „1 września 2035 r.” nie ma w żadnym z tych dokumentów.
Jeśli sejmik przyjmie zmianę uchwały, to ona wyznaczy termin dla groszku na Śląsku. Do tego czasu obowiązują zasady z 2017 r.
Czy opłaca się jeszcze kupować kocioł na groszek
Tego nie rozstrzygniemy za ciebie, ale trzy fakty warto znać przed decyzją. Po pierwsze, kocioł na węgiel nie dostaje dotacji z programu „Czyste Powietrze” od 1 stycznia 2022 r. Po drugie, w województwie śląskim nowy kocioł musi mieć klasę 5, a założenia do zmiany uchwały mówią o wymogu ekoprojektu i automatycznego podawania paliwa. Po trzecie, te same założenia przewidują zakaz kotłów węglowych w nowo budowanych budynkach. Kto w województwie śląskim ma sprawny kocioł klasy 5, nie ma dziś obowiązku go wymieniać.
Jak palić zgodnie z przepisami
- Sprawdź klasę kotła na tabliczce znamionowej i w dokumentacji.
- Kupuj węgiel ze świadectwem jakości. Sprzedawca ma obowiązek przekazać jego kopię każdemu kupującemu.
- Zachowaj dowód zakupu opału. Przy kontroli gmina sprawdza przede wszystkim dokumenty.
- Porównaj parametry węgla z instrukcją kotła: granulację, spiekalność, popiół i siarkę. Parametry naszych produktów są na kartach w kategorii węgiel groszek.
O kontrolach i karach piszemy osobno: kara za brak wymiany pieca.
Najczęstsze pytania
Do którego roku można palić groszkiem na Śląsku?
Uchwała z 2017 r. nie podaje takiego roku. W kotle klasy 5 można palić bez terminu, w kotle klasy 3 lub 4 do końca 2027 r.
Czy piece na groszek będą zakazane?
Strategie rządowe zakładają odejście od węgla w domach do 2030 r. w miastach i do 2040 r. na wsi, a założenia śląskie mówią o 2031 i 2041 r. Obowiązującego zakazu nie ma.
Czy można palić groszkiem w całej Polsce?
Nie wszędzie. Każde województwo ma własną uchwałę, a w Krakowie od 1 września 2019 r. obowiązuje całkowity zakaz palenia węglem i drewnem. Listę uchwał prowadzi Główny Inspektorat Ochrony Środowiska.
Czy groszek i groszek standard to to samo?
Nie. Groszek standard ma ostrzejsze limity i jest przeznaczony do kotłów klasy 3, 4 i 5. Który sortyment kupujesz, mówi świadectwo jakości.